Gübre

gübre

Gübre, bitkinin beslenmesinde gerekli olan kimyasal elementleri sağlamak için toprağa ilave edilen herhangi bir madde.

Gübreler, bitkilerin büyümesi için gerekli gıdayı ihtiva eden maddelerdir. Her ne kadar toprak ve su bu gıdanın büyük bir kısmını sağlamaya yeterse de birçok hallerde bir takım gıdalar bakımından fakir olabilirler. Böyle hallerde toprağın gübre ile takviye edilmesi gerekir.

Hayvan pislikleri, saman ve diğer bitki artıkları binlerce yıldan beri doğal gübre olarak kullanılmaktadır. Eski zamanlarda toprağın asitliğini azaltmak ve kalsiyum temin etmek için kireçli maddeler kullanılmıştır. Kullanılan ilk kimyevi gübreler, sodyum nitrat ve kemikler olmuştur.

Bugün doğal ve yapay gübrelerin her ikisi de değişik şekillerde elde edilmektedir. Bitkinin beslenmesi öncelikle yapay (mineral ya da ticari) gübre dediğimiz azot, fosfor ve potasyum tarafından sağlanır. Genellikle yapay gübrelerin ihtiva ettiği besin, azot (N), fosfor pentoksit (P2O5) ve potas (K2O) olarak ifade edilir. Yapay gübrelerin ticari ambalajlarında bir veya daha fazla madde bulunur. Karışık gübrelerin bileşimi çoğunlukla gübre ambalajlarının üzerindeki bir seri numara ile belirtilir. İlk sayı azotun yüzdesini, ikincisi fosfor pentaoksidin yüzdesini ve üçüncüsü de potasın yüzdesini belirtir. Böylece 5-10-10 şeklinde işaretlenmiş bir karışık gübre % 5 azot, % 10 fosfor pentaoksit ve % 10 potas ihtiva eder.

Hayvansal Gübreleme

hayvansal gübreleme

Hayvansal Gübre (Ahır Gübresi)

Hayvansal Gübre

hayvansal gübre

Hayvansal Gübre (Ahır Gübresi)

Çim Sulaması

çim sulaması

Çim bitkilerinin çoğu saçak köklü olup kökleri 15-20 cm derinliktedir ve yağışsız geçen yaz aylarında sulama isterler. Ortalama üç günde 8 mm yağış (lm2ye 8 kg) gerekir. Sulama işleri yaz boyunca devam eder. Her sulamada bitkilerin köklerinin dağıldığı 10-15 cm’lik toprak tabakasının ıslanması gerekir.

Çim Zararlıları ve Mücadele

çim zararlıları

KÖSTEBEK:
Köstebekler yer altında yaşayan, solucan, kurt ve böceklerle beslenen canlılardır. Kazdıkları tünellerden çıkan toprağı çim yüzey üzerine çıkararak zarar verirler. 10-15 cm yüksekliğinde tepecikler oluştururlar. Bu tepecikler dikkatle incelendiğinde altlarında bir tünel olduğu görülür.
Bu canlıları bahçenizden uzak tutmanın yolu tuzaklar yada zehirlerdir. Çok ciddi zarar durumlarında profesyonellerden yardım alınabilir. Rutubetle temas ettiğinde zehirli gaz açığa çıkaran tabletler kullanarak onlardan kurtulma yoluna gidebilirsiniz. Zirai ilaç bayilerinden veya firmamızdan ilaç konusunda yardım alabilirsiniz.

DANA BURNU:
Problem:
Toprak yüzeyinde küçük tepecikler görülür. Geniş çim bölgeleri kahverengi renk alır ve ölür.
Teşhis:
Scapteriscus türleri 3-4 cm’lik tabakanın altında tüneller açarak zarar verirler. Geceleri beslenirler ve 6 m’ye varan tüneller açabilirler. Gündüzleri yuvalarına çekilirler. Yılda iki kere alan değiştirirler.
Çözüm:
Haziran veya temmuz aylarında larvalar fazla zarar vermeden önce diazinon veya chlorpyrifus bileşimli kimyasal ilaç uygulanır.

ÇİM KURTLARI:
Problem:
Mayıs ayının ortasından ekim ayına kadar çim ekili alanın en sıcak ve kuru bölgelerinde çim; fincan tabağı büyüklüğündeki toprak parçaları üzerinde kahverengi renk alır. Bu bölgeler şekilsiz büyük yamalar haline gelecek şekilde yayılabilir. Akşam üzerleri beyaz veya gri renkte güveler çim alan üzerinde zikzaklar çizerek uçarlar. Bahsi geçen güveler yere kondukları zaman diğer birçok güvenin yaptığı gibi kanatlarını açık tutmaz, katlayarak gövdesi boyunca uzatır.
Teşhis:
Geceleri uçan bu güveler, çim alanların baş belaları olan kurtların erginleridir. Dişi güveler yumurtalarını uçarlarken çimin içine bırakırlar. Bu yumurtalar geceleri veya bulutlu , yağmurlu günlerde çim yapraklarıyla beslenen kurtlar haline dönüşürler. Kurtlar gündüzleri toprak içinde ipeksi , beyaz kanalları içerisinde saklanırlar. Çim kurtları bütün bir alanı birkaç gün içinde öldürebilirler.
Çözüm:
İlk olarak ölü çimler tırmıkla alınmalı. Daha sonra çim biçilmeli, ardından alan tekrar tırmıklanmalıdır. Çim alan bütünüyle sulandıktan sonra Chlorpyrifos, Acephate, diazinon veya isofenphos içeren bir insektisit ile ilaçlanmalıdır. En iyi sonucu almak için ilaçlama akşam üzeri uygulanmalıdır. İlaçlamayı takip eden 1-3 gün çim alan biçilmemeli ve sulanmamalıdır.

NEMATODLAR

Problem:
Çimin gelişme hızı düşer. Açık yeşil ve sarı renk alır. Ana kökler kısa kalır, az sayıda yan kök meydana gelir.
Teşhis:

Çim kökleriyle beslenirler. Mikroskobik kurtlardır. Yararlı olan türlerde vardır. Verdikleri zarar diğer kötü toprak koşullarına benzer. Anlamak için kök kontrolleri yapılmalıdır.
Çözüm:

Kimyasal mücadele mümkün değildir. Ekimden önce toprağın fumige edilmesi gerekir.

Çim Bakım Takvimi

çim bakım takvimi

Mevcut çim alana uygulanacak bakım, en az kullandığınız malzemeler kadar önemlidir. Hangi uygulamaları ne zaman yapacağınızı planlarsanız yıl boyu rahat ederseniz. Yapacağınız planlamaya yardımcı olması açısından sizin için bir bakım takvimi oluşturduk. Uygularsanız mutlaka faydasını göreceksiniz.

MART
Çim alanlarda çalışma programı aslında Mart ayında başlar. Çimlerin büyümeye başladığı, hava ve toprak durumlarının iyi olduğu bu dönemde, dökülmüş yaprakları ve alanınızdaki çöpleri temizlemek için tırmıklama yapın. Burada dikkat edilmesi gereken nokta tırmıklarken çime zarar vermemektir. Kış ayları boyunca ayaza maruz kalmış çimleri silindirlemek iyi bir yoldur. Bu ay içinde yapacağınız ilk biçimde çiminizin üst kısmından alın. Bu dönemde yapılacak alçak biçim alanda sararmalara neden olabilir. Biçim için alanın kuru olduğu bir günü seçin. Bu ay için ayda iki biçim yeterli olacaktır. Mart ayı içinde yapılacak tek iş biçim değildir. Alanda hastalık olup olmadığını da bu ay içinde gözlemleyebilirsiniz. Eğer gerekli ise ilaçlama yaparsınız.

NİSAN
Gübreleme ve zararlı mücadelesi çimlerinizin ve zararlıların hızla büyüdüğü Nisan ayı sonuna doğru başlar. Toprak sıcaklığının arttığı Nisan ayının ikinci döneminde çimlerinize Amonyum Nitrat uygulamanız faydalıdır. Bu ay içinde çimlerinizin fazla uzamasını engelleyecek sıklıkta biçim yaparsınız. Yine de ev bahçelerinde çimlerinizin boyunu 2.5 cm den aşağıya indirmeyin. Nisan ayı kıştan zarar görmüş bölgeler için ara ekim yapılmasının uygun olduğu bir aydır. Karasal iklimin hüküm sürdüğü bölgelerde bu ay içinde ekim yapılabilir.

MAYIS
Mayıs ayı ile birlikte daha sık biçime başlarsınız. Çimlerinizin boyunu daha kısaltabilirsiniz. Bütün aylar içinde Mayıs ayı zararlılarla savaş için en uygun aydır. Zararlılarla savaş için havanın iyi olduğu bir günü seçmeyi unutmayın. Ayrıca çiminiz kuru, toprağınız ise nemli olmalı. Çim ekimini Mayıs ayının ikinci yarısına kadar tamamlamalısınız. Çim alanınıza azot takviyesi yapabilirsiniz. Bu ay içerisinde toprak genellikle nemlidir ama bazen kuru ve sıcak bir hava dalgasıyla karşılaşabilirsiniz. Eğer böyle bir durum meydana gelirse çimlerinizde bir problem meydana gelmesini beklemeden sulamaya başlayın.

HAZİRAN
Haziran ayı içersinde kuru ve sıcak bir hava dalgasıyla karşılaşırsanız, biçim oyunuzu daha uzun tutun. Haziran ayıyla birlikte yaz gübrelemesi zamanı başlar. Eğer çiminizde renk değişiklikleri ortaya çıkmışsa Amonyum Nitrat kullanabilirsiniz. Bazı zararlılar Mayıs ayı içerisinde yaptığınız zararlı savaşından kurtulmuş olabilir. Haziran ayı bunlarla savaşmak için uygun bir dönemdir.

TEMMUZ
Temmuz ayı içinde düzenli olarak biçime, sulamaya ve tırmıklamaya başlayın. Ev bahçeleri için Temmuz ayının en büyük problemi ailenin tatile gitmesidir. Evinizden uzak kaldığınızda bahçenizle ilgilenecek ve biçim yapabilecek bir yardımcı bulmaya çalışmalısınız. Eğer Haziran ayı içerisinde gübreleme yapmamışsanız ve yeterli suyunuz var ise azot uygulaması yapabilirsiniz.

AĞUSTOS
Ağustos ayında da Temmuz ayında yapılan işlemler devam ettirilir. Siz tatildeyken bahçeniz bakımsız kalmışsa yapılacak en iyi şey çimlerin boyunu hemen kısaltmamaktır. İlk önce hafifçe üst kısımlarını biçin bir kaç gün sonra çimlerinizin boyunu kısaltmaya başlayın. Ağustos sonralarına doğru ekim işlemlerine başlayabilirsiniz. Karasal iklimin hüküm sürdüğü bölgelerde son gübreleme yapılmalıdır.

EYLÜL
Çim bakımında sonbahar programı Eylül ayıyla başlar. İlk yapılacak iş çimlerin boyunu sonbahara uygun bir boya alçaltmaktır. Solucanlar bu ay içinde aktif duruma gelirler. Bu dönemde ortaya çıkabilecek zararlılar için zirai ilaç bayilerinin tavsiye edeceği ilaçlar kullanılabilir. Eylül ayı bütün bölgelerimizde tohum ekmek için en uygun aydır. Eylül ayının birinci yarısında Ege ve Akdeniz Bölgelerinde son gübreleme yapılmalıdır.

EKİM
Ekim ayı içinde düzenli biçim sona erer. Çim alanınızın üstüne dökülen yapraklar temizlenmediği takdirde çiminize zarar verir ve solucan probleminin artmasına neden olur. Bunun için alanınızı süpürmeyi ihmal etmeyin. Ekimin birinci yarısında tohum ekim işi sona erer.

KASIM

Kasım ayı içerisinde çim alanınızda yapacağınız işlemler oldukça azalır. Bu işlemler alanınızı yapraklardan ve diğer çöplerden temizlemek ve eğer alanınızda solucan varsa ilaçlama yapmaktır. Eğer istenirse alanınızı kıştan korumak için yanmış, elenmiş ve fumige edilmiş çiftlik gübresi serilebilir. Ayrıca Kasım ayında bahçeniz için kullandığınız bütün alet ve makinaları temizleyip, kaldırmaya başlayabilirsiniz.
ARALIK

Aralık ayı yoğun geçen bir bakım döneminden sonra dinlenme zamanını müjdeler. Dikkat edilecek en önemli nokta ıslak veya donmuş çim alana zarar vermekten kaçınmaktır.

OCAK   

Ocak ayı içinde çim alanınız için  yapabileceğiniz tek şey dökülen yaprakları temizlemektir. Bu yağışlı ve çoğunlukla soğuk dönemde çimleriniz için yapabileceğiniz pek fazla bir işlem yoktur. Ancak yine de dikkat etmeniz gereken bazı noktalar vardır. Donmuş çimlerin ve alanınızda oluşan göllenmelerin üzerinde yürümeyin. Bunlar alanınıza zarar verir. Ocak ayı alanınızda kullandığınız aletleri, makinaları bakımdan geçirmeniz için ideal bir aydır.

ŞUBAT
Ilıman bölgelerde çim bakım zamanı Şubat ayı içinde başlayabilir. Ortaya çıkan solucanlarla savaşa yine bu ay içinde başlayabilirsiniz. Ancak Mart ayı gelmeden alanınızda biçim yapmayın. Eğer ekim yapmayı planlıyorsanız, havalar iyi gittiği sürece Şubat ayı içinde toprağınızı hazırlamaya başlarsınız. Şubat ayının ikinci yarısında Ege ve Akdeniz bölgesinde ekim yapmaya başlayabilirsiniz.

Neden Çim Tohumu Karışımları

çim tohumu

Çim cins ve çeşitlerinin yapısal özellikleri, dayanıklılıkları ve tolerans düzeyleri birbirinden farklıdır. Ulusoy Tohumculuk olarak bu farkları avantaja dönüştürüp değişik ihtiyaçlara göre birçok karışım oluşturduk. Karışımlarımızdan bir tanesi mutlaka sizin için tasarlanmıştır.Tek yapmanız gereken hangisine ihtiyacınız olduğuna karar vermek.

Ekme Çim

çim ekimi

İlkbahardan yaz başlangıcına kadar ( aşırı sıcaklar bastırana kadar olan sürede) ve sonbaharda, çim ekimine zarar verecek kadar yağış olmadığı günlerde uygulanabilir. Bununla birlikte aşırı sıcak olmayan bölgelerde yazında rahatlıkla çim ekilebilir.

Çim Ekim Tesisi

çim ekme

Çim: Şehirleşme ile birlikte yeşil alanların hızla yokolması gerek görsel ve gerekse sağlık açısından kotu çevre koşullarının oluşmasına neden olmuş ve zamanla bunun yapay yolla telafisine gidilmiştir.
Daha yaşanabilir ortamlar yaratmak için şehirlerde park ve bahçeler tesis edilmeye başlamıştır. Park ve bahçe tesisinde en onemli unsurlardan biriside çim dir. Alanda bulunan ağaç ve çiçekler için güzel bir fon oluşturarak diğer bitkilerin güzelligini ortaya çıkarır.
Çim gerek görsel olarak estetik bir gorunum oluşturmakta ve gerekse güneş ışınlarını emerek gözlerin güneş ışınlarından etkilenmesini azaltmakta, tozları engellemekte, temiz bir ortam sağlamaktadır.Spor sahalarında ise yumuşak bir zemin oluşturarak üzerinde daha emniyetle hareket edilebilir bir alan oluşturmaktadır. Fazla egim arzeden alanlarda tutucu görev gorerek toprak kaymasını engeller.
Çim zeminler genellikle Graminae familyasından olan bitkilerle tesis edillir.

Gübrelemenin Önemi

gübrelemenin önemi

Gübreleme nin Önemi Bitkiler toprağa bağlı canlılardır. Hayatlarını sürdürmeleri bulundukları ortamda yeteri kadar besin elementi olmasına bağlıdır. Toprak tabi olarak çok sayıda mineral maddeyi yapısında bulundurur. Ancak bunların miktarları her zaman yeterli seviyede değildir. Özellikle üzerinde bitki yetiştirilen topraklar zamanla besin elementleri yönünden fakirleşir. İşte üretimini yaptığımız bitkilerden yeterli miktar ve kalitede ürün alabilmemiz toprakta eksilen mineral besin elementlerinin takviye edilmesine bağlıdır. Bitki beslemenin önemi burada başlar.

Meyve ağaçları topraktan yıllık önemli miktarlarda besin elementi kaldırırlar. Bu kaldırılan besin elementleri ikame edilemez ise ağaçlarda bir takım beslenme bozuklukları ve verim düşüşleri görülür. Bu durumun önlenebilmesi için gerekli besin elementlerinden yeteri kadar takviye yapılmalıdır.

Mikrobiyolojik Gübreleme

mikrobiyolojik gübreleme şekilleri

Bitkisel ve hayvansal besinlerin kaynağı topraktır. Toprağın verim gücü ise içindeki besin maddelerinin yeteri miktarda bulunmasına bağlıdır. Eğer verimli bir toprak istiyorsak topraktaki eksik besin maddelerini gübrelemek suretiyle tamamlamamız gerekir.

Bu besin maddelerinin başında azot gelir. Azot ürün verimine etki eden en önemli besin maddesidir. bu nedenle dünyada azotlu gübrelerin üretimi ve tüketimi diğer besin maddelerini taşıyan gübrelerden daha çoktur. Azotlu gübreler en çok üretilip ençok tüketilmesine rağmen bitkilerin topraktan aldıkları azot besin maddelerini karşılamaktan uzaktır. İşte toprakta eksik kalan azot besin maddesini havada bulunan serbest azotun toprağa kazandırılması ile karşılayabiliriz. Biz bu havadaki serbest azotun toprağa kazandırılmasına biyolojik azot tesbiti diyoruz.

Bu yolla; yani havadaki azotun tespit edilmesiyle dünyadaki azot kazancının 90 milyon ton olduğu tahmin edilmektedir.

Gübrelerin Uygulama Zamanı

gübreleme uygulamaları

Gübrelerin mahsul artışına olan etkisini çoğaltmak için gübre uygulama zamanı

- Bölgenin iklimine

- Toprağın karakterine

- Gübrelenecek bitkinin cinsine ve

- Verilecek gübrenin çeşidine göre ayarlanması gerekir.Bütün mesele bitkinin ihtiyacı olduğu zaman ona gerekli olan besin maddesini sağlamaktır. Bu nedenle bazı bölgelerde yetiştirilen belirli bitkiler için verilmesi gerekli olan gübrenin tamamı bir defada ve genellikle ekimde verilirken bazı hallerde bu miktar bölünmek suretiyle bitkinin çeşitli gelişme dönemlerinde bir kaç defada verilmektedir. Gübrelerin çok erken veya çok geç verilmesi halinde bitkiye faydası büyük ölçüde azalır.

Gübre verme zamanı konusunda üzerinde durulması gereken en önemli konulardan birisi de tohumun çimlenmesi sırasında toprakta yeteri kadar bitkiye yarayışlı besin maddesi bulunmasını sağlamak ve gübreleme zamanını buna göre ayarlamaktır. Aksi halde toprağa verdiğimiz gübreden beklenen faydayı sağlayamayız.

Çeşitli bölgelerde ekilecek çeşitli bitkiler için gübre verme zamanı konusunda herkesin uyacağı bir tek zaman vermek mümkün değildir. Bununla beraber gübre verme zamanı ile ilgili olarak aşağıdaki genel kurallara uymakta yarar vardır.

Gübrelemenin Kuralları

gübreleme kuralları

Bitkilerin beslenmeleri için gerekli olan bitki besin maddelerinin başında AZOT, FOSFOR ve POTASYUM gelir. Bunlar bitkilerin ençok ihtiyaç duydukları besin maddeleri olup, tarım topraklarında da genellikle yeteri kadar bulunmamaktadır.

Gerek ürünler beslenmek için gerekse toprak içinde sızan sular önemli miktarda besin maddelerini topraktan uzaklaştırır. Bunun sonucu topraklar fakir düşer, bitkiler yeterince besleyemez hale gelir. Bu nedenlerle aynı topraktan sürekli bir şekilde iyi ürün almak için o toprağa eksik olan bitki besin maddelerinin verilmesi gerekir. Buda gübreleme ile olur.

Gübrelerden en iyi şekilde yararlanabilmek için gübrenin toprağa verilme zaman ve şekline dikkat etmek gerekir. Sadece kullanılacak gübrenin çeşidi ve miktarını bilmekle iş bitmez. Gübreden beklenen yararın sağlanabilmesi için gübrenin EN UYGUN ZAMAN ve EN DOĞRU bir şekilde toprağa verilmesi gerekir.

Gübreleme Şekilleri

gübreleme şekilleri

Gübre toprağa, banda verme, serpme, üstten veya yandan gübreleme, püskürtme, damla sulama şekillerinden hangisi uygunsa o şekilde verilir. Gübreyi yukarda belirtilen şekillerden biri ile uyguluyorsak uygulamaya geçmeden önce, ne miktarda verileceğinin belirlenmesi önemli bir konudur.

Gübrenin az veya fazla verilmesinin pek yararı olmayacağının da bilinmesi gerekir. En uygun gübre türüne ve miktarına karar verebilmek için, mutlaka ekilecek tarladan toprak örneği alınmalı ve tahlil yaptırılmalıdır.

Toprağa uygun gübrenin cins ve miktarını tespit eden laboratuvarlar, toprak analizi yolu ile raporlar hazırlayarak çiftçiye yardımcı olurlar.

Laboratuvarlarda toprak örnekleri, kimyasal yollarla analiz edilir.

Koyun Gübresi

koyun gübresi

Gübreler içerisinde en sıklıkla kullanılan tür, ticaret gübreleridir. Gübre bayilerinde satılan ticaret gübreleri, bileşimlerinde bir veya birden fazla bitki besin maddesini birarada bulundurur. İşletme gübrelerinden farklı olarak yüksek miktarda bitki besin maddesi içerir ve suda kolayca çözünürler.

Web Tasarım MİB BİLİŞİM
Copyright © 2010 Murat Gübre, Hayvansal Gübre, Sığır Gübresi, Koyun Gübresi, Çim Ekimi Tüm Hakları Saklıdır.